Kavita : Sarpako Khojima

काठमाडौँ
अझ भनौँ
यो सिङ्गै देश नै
दिन पर दिन
कालो–नीलो हुँदै गैरहेको छ
सर्पदंशित मान्छेझैँ

म सर्पको खोजीमा छु
हो, म ती विषालु सर्पहरूको खोजीमा
धेरै अघिदेखि हिँडिरेहछु
असन पसेर जसले
नुन–चामलका बोरा
र तेलका टिनलाई डसे
बजार घुमेर मोटा कपडा
र इँटा सिमेन्ट–सिमेन्ट–छड र कर्कटपातालाई डसे
स्लाइनको नली भएर थुपै्र बिरामीलाई
बालबालिकाका दूधका डब्बालाई डसे
विद्यालय पसेर देशका भविष्यलाई डसे
हाकिमको कलमको निब भएर असंख्य कर्मचारीलाई डसे
मलाई खोजी छ
हो, मलाई खोजी छ
ती काला विषालु सर्पहरूको
एक युग वित्यो
म हातमा लौरो बोकी
गल्ली गल्ली
चोक चोक
वन जङ्गल
र बाटाघाटामा ती सर्पको खोजीमा हिँडेको
तर सर्पका साटामा मैले बरु
गल्ली, चोक, वन, जङगल र बाटाघाटाहरू पो दंशित पाएँ
अब म बढी सतर्कताको साथ खोज्दैछु
पछ्याउँदैछु
ती छदमभेषी सर्प
जसले सभ्य रूपमा सभ्यतालाई र
पुजारी भई देवतालाई डसे
मलाई खोजी छ
जसले भिडियो भित्र पसी
नीला सर्प भई हाम्रो संस्कृतिलाई डसे
नदेखिएका पनि होइनन् ती अँध्यारामा
तर तर मेरो प्रहारभन्दा अघि
दुलोभित्र पस्थे
तिनलाई पनि नभत्काएको होइन मैल
तर मैले पछ्याउँदा पछ्याउँदै पनि
ती भागेर पर्खाल भित्र पसे
पर्खाल भत्त्काएँ
तर अफशोच !
ती यति अग्ला पर्खालभित्र पसे
जसलाई म
न त उक्लिन सक्छु
न भित्र पस्न सक्छु
मलाई थाहा छ
व्यर्थ छ मेरो अभियान
सर्प मार्नु ता परै जाओस
बरु कुनै पनि क्षण
म आफै डसिन सक्छु
तै पनि बसेको छु म पर्खाल कुरेर
पर्खाल घुरेर
कारण मालई खोजी छ ती सर्पको
जसले यो सुन्दर देशलाई बारम्बार डसिरहेछ
डसिरहेछ ।

 

Advertisements

Kavita – Madhyanna Din Ra 

अखबारको ‘वान्टेड कालम’ –मा
म आफ्m्ना आउने दिनहरुको अनुहार खोजिरहेछु,

प्रत्येक जुलूस, सभा, भाषण

र नयाँ योजनाका फाइलहरुमा

पाइला टेक्ने आधार खोजिरहेछु—

नयाँ बजेटको ओठमा

खोजिरहेछु आश्वासन

रेडियो–घोषणासँग मागिरहेछु

सान्त्वनाका दुई शब्द

नयाँ पे–स्केलले नापिरहेछु

म आफ्नो परिवारको आयु;

प्रत्येक खाली सिटको सूचनाले

मलाई जवान बनाउँछ

प्रत्येक इन्टरभ्यूको परिणाम सुनेर

जीवन, काखीको पसीनाझैं गन्हाउँछ,

आमाको ममतामा पनि

कसैले नैराश्य घोल्दछ,

बाबुको प्रोत्साहनमा पनि

चिसो सुस्केरा बोल्दछ

कुमारी बहिनीको स्यूँदोसँग, सिन्दूर झस्के झैं लाग्छ

पत्नीले थालमा सधै–सधै

व्यङ्ग्य पस्कभे mै ं लाग्छ

एक युग बित्यो

म आफ्नो बिन्तीपत्रजस्तो अनुहार बोकेर

भट्किरहेछु दर–दर

पुगिरहेछु घर–घर

एक चिसो निद्राले मलाई

छोपिरहेछ निरन्तर,

मलाई थाहा छ

यसपल्ट म निदाएँ भने

फेरि कहिल्यै पनि म बिउँझन सक्तिनँ

त्यसैले

ए झुसिल्कीराझं लाम लागेकाहरु !

ए नाराका अक्षरहरु !

अरु जोर–जोरसित नारा लगाऊ

उफ् ! म निदाउन चाहन्नँ यो दिउँसै

मलाई जगाऊ, मलाई जगाऊ ।

Kavita – Mainbatti Ko Sikha

स्नान गरेर
शारदीय घाममा

आफ्नो कौमार्य छरेर

थकित–थकित झैं

चकित–चकित झैं

एक्लै–एक्लै मुस्काइरहेको

अनुहार हो यो कुनै

सुन्दरी नवयुवतीको ।

शुभ्र, शान्त, स्निग्ध

शिखा मैनबत्तीको ।

आँखाभरि वेदनाको पानी

तर, हर्षले हाँसिरहेछ आँखाको नानी

मानौं, अप्रेशनपछि

होशमा आएर

घोर पीडामा पनि

शिर अलिक उठाएर

नवजात शिशुलाई नियालिरहेको

सन्तुष्ट आँखा हो यो

कुनै पुत्रवतीको ।

शुभ्र, शान्त र स्निग्ध

शिखा मैनबत्तीको ।

एकातिर धप्प–धप्प

बलिरहेछ अनुहार

अर्कातिर तप्प–तप्प

ढलिरहेछ अश्रुधार ।

मानौं यो कुनै विधवाको

त्यो क्षणको अनुहार हो

जब कि उसलाई आएछ याद

एकसाथ

सुहागरात र स्वर्गीय पतिको ।

शुभ्र, शान्त र स्निग्ध

शिखा मैनबतीको ।

Kavita – Hinda Hindai

हिंड्दा–हिंड्दै केही सम्झेर
बटुवा बाटोमा हाँसेझैं

किसानको हृदय अन्न बनेर

खेतको माटोमा हाँसेझैं

तिमी हाँस्ता यस्तो लाग्छ प्रिय !

तिमी मेरो साटोमा हाँसेझैं ।

Kavita – Mera Bigata Sapanaharu

भारी ट्रकमुनि थिचिएर
मर्यो एउटा कलिलो ठिटो

हत्केला खोलेर

उसको आयुरेखा लामो थियो

लामो थियो

मेरा विगत असफल सपनाहरु जस्तै ।

Kavita – Jiwan Ko Andhyaro Sadakma

जीवनको अँध्यारो सडकमा
जीवनको अँध्यारो सडकमा

सफलता

साइकलको डाइनमोबाट बल्ने बत्तीझैं लाग्छ

कि जबसम्म

गतिको पैडिलमाथि

मेरो खुट्टा चलिरहन्छ

मेरो पथमा यो बत्ती बलिरहन्छ

तर जसरी नै म थाक्छु

र मेरो खुट्टा रूक्छ

अन्धकार मेरो अगाडि आएर भुक्छ।

Kavita – Kathai Bichara

केही लेख्छन्

यसो हेर्छन्

चित्त बुझ्दैन

अनि केर्छन्

पुन: लेख्छन्

पुन: हेर्छन्

लामो सास फेर्छन्

कठैबरा, बिचरा

‘भूपि’ शेरचन !